Jos van Dijk

Tim Berners-Lee, de 'uitvinder' van het World Wide Web, kreeg deze week in New York een Webby Lifetime Award.  Naar aanleiding daarvan opende de BBC een debat over de toekomst van het internet. Welke wensen heeft u voor het internet van de toekomst?

Bladerend door de reacties viel me op dat sommige mensen, de een nog feller dan de ander, het vrije verkeer van informatie benadrukten. Geen censuur, geen inmenging van de overheid, totale vrijheid. Daartegenover staan anderen die een veilig internet willen zonder misdaad, misleiding, spam en aantasting van de privacy. Hier openbaart zich dus een klassiek dilemma.

Soms krijg ik het gevoel dat dit dilemma door vele zelf benoemde opinieleiders wat al te gemakkelijk terzijde wordt geschoven. Of het nu over het internet gaat of over welk ander onderwerp dan ook. In het ene geval wordt totale vrijheid opgeëist. In het andere geval krijgt de overheid het verwijt de veiligheid van burgers niet voldoende te garanderen en wordt 'de politiek' opgeroepen 'er snel iets aan te doen'. En sommige politici gaan daar maar al te gretig op in zonder enige verwijzing naar mogelijke dilemma's.

De ordening van de publieke ruimte, digitaal of IRL, vereist zorgvuldige afwegingen, die alsmaar complexer lijken te worden. Geen wonder dat mensen op zoek zijn naar eenvoudige beelden en gedachten die corresponderen met hun eigen eerste ingeving. Het internet biedt daarvoor alle kansen. Hoeveel informatie er ook beschikbaar is, de aansluiting bij de eigen smaak, de eigen 'soort' en de eigen mening is snel gevonden. Wat we nodig hebben is een zoekmachine die je consequent de andere kant van het dilemma laat zien. Zou Tim Berners-Lee zoiets niet kunnen uitvinden?